รัฐบาลเศรษฐากำลังผลักดันให้มีคาสิโนถูกกฎหมายในไทย ซึ่งถือว่าไม่ใช่เรื่องใหม่ เพราะมีการนำเสนอแนวคิดในลักษณะนี้มาแล้วหลายรอบ ความเห็นในช่วงหลังๆ จะมีทั้งผู้ที่เห็นด้วยและไม่เห็นด้วย โดยฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยจะมองว่าเป็นกิจกรรมที่มอมเมาประชาชน ทำให้เกิดปัญหาสังคม เป็นอบายมุข หรือ หนทางไปสู่ความเสื่อม ในขณะที่ฝ่ายที่เห็นด้วย สะท้อนข้อเท็จจริงที่ว่ามีการเปิดบ่อนมากมายตามพื้นที่ชายแดนของประเทศเพื่อนบ้านเพื่อรองรับนักพนันชาวไทย ซึ่งทำให้เงินรั่วไหลออกไปต่างประเทศปีละเป็นหลักหมื่นล้านบาท และยังมีข่าวที่ปรากฎอยู่เสมอว่าพบบ่อนการพนันเถื่อนลักลอบเปิดแบบผิดกฎหมายที่ถูกจับได้อยู่เรื่อยๆ งานศึกษามุมมองของภาคส่วนทางสังคมต่อการเปิดคาสิโนอย่างถูกกฎหมายในประเทศไทย ซึ่งงานวิจัยฉบับนี้เป็นการศึกษาการวิจัยครั้งนี้เป็นงานวิจัยแบบคุณภาพ (Qualitative Research) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษามุมมองของภาคส่วนทางสังคมต่อการเปิดคาสิโนถูกกฎหมายในไทยให้เหมาะสมกับสภาพสังคมไทย และเป็นแหล่งรายใหม่ของประเทศในอนาคต ผ่านแนวคิดเกี่ยวกับการพนัน การทำคาสิโนถูกกฎหมาย โดยรวบรวมข้อมูลปฐมภูมิจากเอกสารและสื่อต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง และสัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่าง 2 กลุ่ม จำนวน 5 ท่าน คือ ผู้ประกอบธุรกิจ กิจการเกี่ยวกับการพนัน หรือธุรกิจคาสิโน ทั้งในและนอกประเทศ จำนวน 2 ท่านและกลุ่มข้าราชการและข้าราชการการเมือง จำนวน 3 ท่าน ผลการวิจัยพบว่า มุมมองของภาคส่วนทางสังคมที่มีต่อการเปิดคาสิโนอย่างถูกกฎหมาย แบ่งได้ 2 ช่วง คือ ในช่วงปี พ.ศ. จากตัวเลขดังกล่าว พอจะทำให้เห็นว่า ‘คาสิโน’ นอกจากจะสร้างรายได้อย่างมหาศาลให้กับเจ้าของกิจการแล้ว ยังถือเป็นอีกหนึ่งธุรกิจที่สร้างรายได้ให้กับภาครัฐเป็นจำนวนมากอีกด้วย ซึ่งนอกจาก 2 แห่งที่กล่าวมาข้างต้น พบว่าประเทศเพื่อนบ้านของไทยอย่างสิงคโปร์ เวียดนาม กัมพูชา ลาว หรือแม้แต่เมียนมา ก็ล้วนแล้วแต่มี ‘คาสิโน’ ถูกกฎหมายไว้รองรับนักเสี่ยงโชคด้วยกันทั้งสิ้น นั่นทำให้การเปิดคาสิโนถูกกฎหมายจะช่วยให้เม็ดเงินของนักพนันไทยไม่ไหลออกไปต่างประเทศ และในขณะเดียวกันก็เป็นการนำเอากิจกรรมบ่อนเถื่อนที่ผิดกฎหมายขึ้นมาอยู่บนดิน สร้างรายได้ให้กับภาครัฐ ทั้งในรูปแบบของค่าธรรมเนียมใบอนุญาต และภาษีเงินได้ที่เกี่ยวข้อง และยังช่วยลดปัญหาคอร์รัปชั่นที่เกิดขึ้นอีกด้วย นอกจากนี้ นักวิเคราะห์ยังคาดว่า ‘คาสิโนถูกกฎหมาย’ ในประเทศไทยจะช่วยดึงดูดนักท่องเที่ยวต่างชาติ และช่วยเพิ่มจำนวนนักท่องเที่ยวได้มากถึง 17% ต่อปีเลยทีเดียว แต่ก็จะส่งผลกระทบกับประเทศเพื่อนบ้านที่ทำคาสิโนอย่างสิงคโปร์และกัมพูชาเช่นกัน “นี่คือตัวอย่างก่อนทำ ต้องศึกษารอบคอบจริงๆ สิงคโปร์ใช้เวลา 10 ปีศึกษา และใช้เวลาอีก 5ปี แต่งเนื้อแต่งตัวให้พร้อม มีหน่วยงานกำกับดูแลคาสิโน มีหน่วยงาน ดูแลผลกระทบจากคาสิโน เหล่านี้ เป็นต้น ส่วนปรเเทศเลือกทำประชามติ ญี่ปุ่นทำหลายรอบ ให้รัฐบาลท้องถิ่นเสนอ ไม่ใช่มาจากรัฐบาลกลาง ประเด็นคือ ทั้งสิงคโปร์ และญี่ปุ่นกำหนดตัวเลขจะไม่มีเยอะ ใน 20ปีแรกมีได้ 2ที่ หลังจากนั้นค่อยมาคุยกัน ญี่ปุ่นบอกว่ามี 3ที แต่พร้อมมีแค่ที่เดียวโอซาก้า หรืออีกที่ที่นางาซากิ แต่ที่ 3ไม่เอาด้วย นี่คือความรอบคอบ”
แต่ในรูปแบบนี้ภาครัฐก็จะได้รายได้จากค่าธรรมเนียมและภาษีต่างๆ ที่เกี่ยวข้องสูงที่สุด เพราะแม้ว่าจำนวนคาสิโนจะเกิดขึ้นไม่มากเท่ากับรูปแบบแรก แต่ในรูปแบบนี้ ธุรกิจ และอาจจะรวมถึงผู้ที่ชนะพนันจะต้องเสียค่าใบอนุญาต และภาษีต่างๆ อีกทั้งภาครัฐยังจะได้รับผลประโยชน์ทางอ้อมในรูปแบบของภาษีจากธุรกิจอื่นๆ ที่ได้รับประโยชน์จากการเปิดคาสิโนไปด้วย เช่น ธุรกิจโรงแรมและร้านอาหาร เป็นต้น ขณะที่ประเทศอื่นๆ มีอัตราภาษีคาสิโนสูงกว่า อาทิ มาเก๊า 40%, ญี่ปุ่น 30% หรือสิงคโปร์ที่อยู่ระหว่าง 18-22% เมื่อรวมเข้ากับความสามารถในการแข่งขันทางด้านการท่องเที่ยวแล้ว คาสิโนในไทยจึงยิ่งมีศักยภาพในการดึงดูดการลงทุนมากขึ้นด้วย แต่ นายธนากร คมกฤส เลขาธิการมูลนิธิรณรงค์หยุดพนัน แสดงความเห็นในเวทีเสวนาที่จัดขึ้นเมื่อปลายปี 2565 ว่า การทำให้พนันออนไลน์ถูกกฎหมาย “เป็นเรื่องอันตราย” และประเทศอื่นที่พนันถูกกฎหมายในภูมิภาคอาเซียน ส่วนใหญ่ก็ไม่ทำให้พนันออนไลน์ถูกกฎหมาย ยกเว้น ฟิลิปปินส์ ที่กำลังเป็นที่พูดถึงคือ การเสนอให้บ่อนกาสิโนถูกกฎหมายทั้งแบบออฟไลน์และออนไลน์ ผ่านการจัดทำร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) อนุญาตให้การพนันออนไลน์ หรือธุรกิจเกมมิง ดำเนินการได้โดยชอบด้วยกฎหมาย พร้อมให้กระทรวงมหาดไทยแก้ไขเพิ่มเติม พ.ร.บ. วิสามัญพิจารณาศึกษาการเปิดสถานบันเทิงแบบครบวงจร ยังได้สำรวจความคิดเห็นของประชาชน โดยวิทยาลัยการเมืองการปกครอง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา พบว่า ประชาชน 80.67% สนับสนุนให้เปิดสถานบันเทิงแบบครบวงจรในประเทศไทย และ 36.38% สนับสนุนให้มีกาสิโนถูกกฎหมาย ขณะที่ 56.13% มองว่า กทม. สภาผู้แทนราษฎรได้พิจารณาการเปิดสถานบันเทิงแบบครบวงจร หรือ Entertainment Complex ซึ่งรวมถึงบ่อนกาสิโนถูกกฎหมาย ภายหลังคณะกรรมาธิการฯ ดำเนินการศึกษามานานกว่า 1 ปี แต่สิ่งที่สังคมตั้งคำถาม คือ สมควรหรือไม่ที่จะทำให้การพนันออนไลน์ถูกฎหมาย
แม้ว่าในแต่ละประเทศจะยังมีข้อกำหนดและกฎเกณฑ์ที่เข้มงวด แต่ด้วยแรงขับเคลื่อนที่ธุรกิจนี้มีผลต่อเศรษฐกิจ ทำให้หลายประเทศเริ่มลดกำแพงกีดกันการทำธุรกิจกลุ่มนี้แล้ว และมองว่า ธุรกิจกลุ่มนี้คือ หนึ่งใน Leisure Business ธุรกิจท่องเที่ยวที่ดึงดูดเม็ดเงินเข้าประเทศ “จากประสบการณ์ที่ได้ฝึกงานตลอดทั้ง 4 ปีที่ผ่านมา ทำให้กวางมีความรับผิดชอบ มีระเบียบวินัย และมีความตรงต่อเวลา ซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญมากในการเริ่มต้นชีวิตการทำงาน นอกจากนี้ยังได้นำประสบการณ์ในงานบริการที่ได้ฝึกงานในองค์กรต่างๆ มาปรับใช้ในการทำงานจริงได้ ไม่ว่าจะเป็นการจัดการกับสถานการณ์เฉพาะหน้าในแต่ละวันที่เกิดขึ้นกับผู้โดยสาร การรับมือจัดการกับผู้โดยสารในแบบที่แตกต่างกันค่ะ” นายธนากร กล่าวอีกว่า หันมาดูตัวกม.บ้านเรา ร่างแรกที่ฝ่ายกมธ.เสนอมา ถ้าจะไปตั้งเอ็นเตอร์เทนเม้นท์คอมเพล็กซ์ที่ไหนต้องไปรับฟังความเห็นประชาชนในพื้นที่ และประชาชนในพื้นที่ใกล้เคียง หมายถึงอย่างน้อยมีการทำประชามติ อ้างว่าถ้าทำทั้งประเทศต้องใช้เงินเยอะ พอมาเป็นร่างของรัฐบาล น่าเสียดายอย่างยิ่งมีการตัดการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนออกไป นายธนากร กล่าวอีกว่า รายงานของกมธ.ชุดแรก บอกว่าประเทศไทย ควรมีเอ็นเตอร์เม้นท์ฯ หลายที่ และมีได้หลายขนาด จะอลังการงานสร้างระดับ เอ็กซ์แอล ลงทุนหลายแสนล้าน แต่จะเป็นระดับ แอลก็ได้ ซึ่งรายงานการศึกษากมธ.มีผลแน่เพราะถือว่าเป็นงานวิจัยของฝ่ายการเมือง รายงาน กมธ. “หันมาดูตัวกม.บ้านเรา ร่างแรกที่ฝ่ายกมธ.เสนอมา ถ้าจะไปตั้งเอ็นเตอร์เทนเม้นท์คอมเพล็กซ์ที่ไหนต้องไปรับฟังความเห็นประชาชนในพื้นที่ และประชาชนในพื้นที่ใกล้เคียง หมายถึงอย่างน้อยมีการทำประชามติ อ้างว่าถ้าทำทั้งประเทศต้องใช้เงินเยอะ พอมาเป็นร่างของรัฐบาล น่าเสียดายอย่างยิ่งมีการตัดการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนออกไป” ภาคการท่องเที่ยวคือหนึ่งในตัวขับเคลื่อนเศรษฐกิจที่สำคัญของไทย ในปี 2023 มียอดนักท่องเที่ยวจากต่างชาติเข้ามาประมาณ 28 ล้านคน ซึ่งยังน้อยกว่าปี 2019 ก่อนการระบาดของโควิด-19 ที่มีจำนวนนักท่องเที่ยวเกือบ 40 ล้านคนในปีนั้น
เนื้อหาในรายงานของ กมธ. และจังหวัดอีอีซี เป็นพื้นที่เหมาะสมที่สุดในการสร้างสถานบันเทิงครบวงจร ส่วนที่เหลืออีก 20 % บริษัทท้องถิ่นในญี่ปุ่นอย่าง เวสต์ เจแปน เรล และ คันไซ อิเล็กทริก เพาเวอร์ รวมถึงพานาโซนิก จะแบ่งกันถือในสัดส่วนที่ต่างกัน
เนื้อหาของรายงานผลการศึกษาที่ได้รับการเปิดเผย บาคาร่า กมธ. ภิเษกศักดิ์ ศักดิ์สมบูรณ์, คณะรัฐศาสตร์
แต่ที่ผลกระทบมากกว่านั้น ศาสตราจารย์พิเศษ วิชา ระบุว่า บ่อนพนัน หรือ กา สิโน คือ สถานที่ฟอกเงินอย่างดีที่สุด ซึ่งจะทำลายกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน อย่างชนิดที่เรียกว่า “กู่ไม่กลับ” แต่ดูแล้ว เสียงท้วงติงจากภาคประชาสังคม นักวิชาการ และฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยจะไม่มีผล หากมีการกระทำที่สอดคล้องกับสิ่งที่ “ทักษิณ ชินวัตร” อดีตนายกรัฐมนตรี บิดา แพทองธาร เคยย้ำในหลายเวที ก่อนหน้านี้ว่า ต้องเอาสิ่งที่ควบคุมไม่ได้ขึ้นมาบนดิน โดยจะมีการดึงการลงทุนจากบริษัทต่างประเทศเข้ามาได้ถึง 5 แสนล้าน หรือทำให้สำเร็จได้ภายในเวลาอีก 2 ปีข้างหน้า ดังนั้นหากกฎหมายฉบับนี้ผ่าน รัฐบาลจะสามารถกำหนดทิศทางการพัฒนาพื้นที่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด การดึงลงทุนเมกะโปรเจ็กต์ ทั้งสนามกีฬานานาชาติแห่งใหม่ มีศูนย์ประชุมขนาดใหญ่ สนามแข่งรถ F1 สวนสนุก โดยพื้นที่ในการเล่นการพนันหรือ Gaming floor จะมีการกำหนดสัดส่วนเพียงแค่ 3-10% ของพื้นที่ทั้งหมดเท่านั้น อนึ่ง ปัจจุบันคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาศึกษาการเปิดสถานบันเทิงแบบครบวงจร อยู่ระหว่างการรวบรวมข้อมูลเพื่อนำเสนอรัฐบาลในการเปิดสถานบันเทิงครบวงจรแบบถูกกฎหมาย โดยเปิดให้เล่นการพนันทุกรูปแบบ ทั้งการพนันพื้นบ้าน และแบบสากล รวมทั้งพนันออนไลน์ ขณะที่ ‘มาเก๊า’ ซึ่งถือเป็นอีกหนึ่งแห่งที่ขึ้นชื่อด้าน ‘คาสิโน’ มีรายได้จากการเล่นเกมรวม (GGR) ในปี 2564 อยู่ที่ 545 ล้านดอลลาร์ แม้ว่าจะอยู่ในช่วงของการแพร่ระบาดของ COVID-19 และมีการจ่ายภาษีโดยตรงจากการเล่นเกมให้แก่รัฐบาลเป็นเงินกว่า 4.22 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ เพิ่มขึ้น 13.8% เมื่อเทียบกับปี 2563 รูปแบบที่สาม จะเป็นการรูปแบบที่ธุรกิจที่ต้องการจะเปิดคาสิโนจะต้องเข้ามาขอใบอนุญาตเช่นเดียวกัน แต่ภาครัฐจำกัดการเปิดคาสิโนเพียงน้อยราย โดยอาจจะอนุญาตให้เปิดเพียง 1-3 แห่งให้เกิดการแข่งขัน และมุ่งเน้นไปที่การตอบสนองต่อกลุ่มนักท่องเที่ยวต่างชาติเป็นหลัก